To święto, obchodzone w trzecią sobotę września, powstało w 2004 roku z inicjatywy Digital Freedom Foundation jako odpowiedź na rosnącą potrzebę edukacji społecznej o alternatywach dla komercyjnego oprogramowania. Głównym celem jest promowanie filosofii FOSS (Free and Open Source Software), która zakłada, że użytkownicy powinni mieć prawo do poznawania, modyfikowania i udostępniania kodu źródłowego programów.
Wolne oprogramowanie to nie tylko kwestia ekonomiczna - to ruch społeczny oparty na czterech fundamentalnych wolnościach: używania programu w dowolnym celu, studiowania jego działania, rozpowszechniania kopii oraz ulepszania i publikowania ulepszeń. Dzięki temu powstały takie giganci jak Linux, Firefox, LibreOffice czy WordPress, które napędzają znaczną część współczesnego internetu.
W tym dniu na całym świecie odbywają się "Software Freedom Day" - imprezy organizowane przez lokalne społeczności entuzjastów technologii. Od warsztatów instalacyjnych przez wykłady o bezpieczeństwie cyfrowym, po pokazy najnowszych dystrybucji Linuxa. Uczestników często zaskakuje fakt, że większość używa wolnego oprogramowania nieświadomie - przecież Android, na którym działa większość smartfonów, także bazuje na otwartym kodzie.
Ciekawostką jest, że nawet NASA i CERN wykorzystują wolne oprogramowanie w swoich badaniach kosmicznych i fizycznych.