Święta – 26 grudnia

Ten dzień to kontynuacja świątecznego maratonu, ale też początek zupełnie innej tradycji. 26 grudnia w kalendarzu katolickim to wspomnienie Świętego Szczepana, pierwszego męczennika chrześcijańskiego, który został ukamienowany za głoszenie wiary. Ironicznie, po świątecznym obżarstwie poprzedniego dnia, jego postać przypomina o ascezie i poświęceniu.

W różnych krajach drugi dzień Bożego Narodzenia ma swoje charakterystyczne oblicze. W Wielkiej Brytanii to Boxing Day - tradycyjnie dzień, gdy bogaci dawali prezenty służbie. Dziś kojarzy się głównie z wyprzedażami i meczami piłkarskimi. W Polsce to często moment świątecznych odwiedzin u dalszej rodziny lub odpoczynku po intensywnym 25 grudnia.

Lodówki rzeczywiście świecą pustkami - świąteczne potrawy zostały już pochłonięte lub schowane do pojemników na resztki. To idealny moment na tradycyjne kanapki z resztkami indyka albo żurek z białą kiełbasą. Wielu wykorzystuje ten dzień na spacery, które mają pomóc strawić świąteczne uczty.

Ciekawostka: w niektórych krajach skandynawskich ten dzień nazywa się "drugim dniem Bożego Narodzenia" i jest równie ważny jak pierwszy, z własnymi tradycjami kulinarnymi i rodzinnymi spotkaniami.

To święto ma swoje korzenie w dawnych polskich tradycjach ludowych, szczególnie rozpowszechnionych w Małopolsce. Nazwa może brzmieć zabawnie, ale kryje się za nią głęboka symbolika związana z cyklem rolniczym i wiarą w magiczną moc zbóż.

Tradycyjnie 26 grudnia gospodarze zabierali do kościoła małe zawiniątka z owsem, które następnie były poświęcane podczas specjalnej mszy. Poświęcone ziarno rozrzucano potem na polach lub mieszano z ziarnem przeznaczonym do wiosennego siewu. Wierzono, że taki owies przyniesie obfity plon i ochroni uprawy przed klęskami żywiołowymi.

Obrzęd ten był częścią szerszego kompleksu wierzeń związanych ze świętami Bożego Narodzenia, kiedy świat duchowy miał szczególną moc oddziaływania na rzeczywistość materialną. Owies wybierano nieprzypadkowo – to zboże symbolizowało siłę życiową, płodność i regenerację.

Dziś ta tradycja przetrwała jedynie w nielicznych wsiach małopolskich, gdzie starsi mieszkańcy nadal kultywują ten niezwykły zwyczaj. Współcześnie "Dzień Rzucania Owsem" przypomina o bogactwie polskiego folkloru i głębokim związku naszych przodków z rytmem natury.

Ten dzień celebruje jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli świąt Bożego Narodzenia – cukrową laskę. Historia tego charakterystycznego smakołyku sięga XVII wieku, kiedy europejscy cukiernicy zaczęli nadawać prostym białym cukierkom kształt laski pasterskiej, nawiązując do biblijskih opowieści o pasterzach. Początkowo były one czysto białe i symbolizowały czystość oraz pasterskie powołanie.

Przełomowa zmiana nastąpiła na początku XX wieku w Stanach Zjednoczonych, gdy wprowadzono charakterystyczne czerwono-białe paski. Niektórzy twierdzą, że kształt laski reprezentuje literę "J" od imienia Jezus, a czerwone paski symbolizują krew Chrystusa. Białe tło miało oznaczać niewinność i czystość.

Cukrowe laski szybko stały się praktycznym elementem dekoracji – ich zakrzywiony kształt pozwalał na łatwe zawieszanie na gałęziach choinek. Dziś produkuje się je w dziesiątkach smaków, od tradycyjnej mięty po egzotyczne warianty owocowe.

Ciekawostką jest fakt, że rocznie na świecie produkuje się około 90 milionów sztuk cukrowych lasek, a 90% z nich sprzedawane jest między końcem listopada a początkiem stycznia. Dzień Cukrowej Laski przypomina o słodkiej tradycji, która łączy pokolenia i kultury.

To święto, obchodzone 26 grudnia, ma korzenie sięgające średniowiecznej Anglii. Nazwa pochodzi najprawdopodobniej od skrzynek jałmużniczych (Christmas boxes) umieszczanych w kościołach — po Bożym Narodzeniu otwierano je i rozdzielano zawartość wśród ubogich. Inna teoria wiąże nazwę ze zwyczajem obdarowywania służby i rzemieślników drobnymi prezentami w pudełkach dzień po świętach, jako podziękowanie za całoroczną pracę.

Współcześnie Boxing Day przeszedł sporą metamorfozę. W Wielkiej Brytanii to oficjalne święto państwowe (bank holiday), a jego najbardziej rozpoznawalnym elementem stały się gigantyczne wyprzedaże — brytyjski odpowiednik amerykańskiego Black Friday, tyle że z dłuższą tradycją. Kolejki przed sklepami potrafią formować się już w nocy, a obroty handlowe sięgają miliardów funtów.

Sport to drugi filar tego dnia. Premier League tradycyjnie rozgrywa pełną kolejkę meczów, a stadiony pękają w szwach. Do tego dochodzą wyścigi konne, rugby i krykiet — Boxing Day bez sportu w telewizji to w brytyjskim domu sytuacja nie do pomyślenia.

Święto obchodzone jest również w Australii, Kanadzie, Nowej Zelandii i wielu krajach Wspólnoty Narodów, choć lokalne tradycje różnią się między sobą. W Irlandii ten sam dzień nosi nazwę St. Stephen's Day i ma własną, odrębną historię obchodzenia.